Tevreden? Gevaar terug! (Esth. 7)

Genesis 31; Markus 2; Esther 7; Romeinen 2

Zo wordt Haman gespiest (Esther 7). De details van hoe dit moment in het verhaal wordt bereikt getuigen tegelijk van de voorzienige hand van God en de verhalende kwaliteiten van de auteur van dit kleine boek. Esthers tweede tuinfeest laat Haman volledig ontmaskerd achter en zonder enige verdediging. Enkele minuten later struikelt hij over zichzelf op Esthers rustbank, smekend voor zijn leven, om slechts te ontdekken dat zijn daden door de woedende koning Xerxes geïnterpreteerd worden als een ernstige poging om de koningin te molesteren.

Bovendien wordt de vijftig el hoge paal die klaargezet was om Mordechai aan op te hangen – de Mordechai die Haman gedwongen eer diende te betuigen – nu de plaats waar hij zelf ter dood wordt gebracht. De man die een genocide wilde veroorzaken wordt gedood.

Terugblikkend is de operatie zo eenvoudig verlopen. Ondanks Mordechais bittere tranen, ondanks Esthers onzekerheid en haar oproep voor drie dagen van vasten en gebed, lijkt vanuit dit gezichtspunt het resultaat bijna onvermijdelijk.

Merk niettemin op:

Ten eerste kennen we in de meeste van de conflicten waar we in terechtkomen, zeker waar het gaat om conflicten rond het evangelie en het leven en de gezondheid van Gods volk, de uitkomst niet wanneer we onverschrokken ten strijde trekken. Die kennis is voorbehouden voor God alleen. Toch mag het christelijk geloof nooit verward worden met fatalisme; de tussenkomst van Mordechai en Esther vereiste zelfonderzoek, geloof, gebed en gehoorzaamheid.

Blikken we terug, dan was zelfs hun aanwezigheid aan het hof en aan de rand van het hof Gods voorbereiding, en zeker de uitkomst was een werk van God; maar nooit mag ons vertrouwen in Gods uiteindelijke overwinning zorgen voor verzwakking in onze eigen gepassioneerde betrokkenheid, onze voorbede en onze inzet bij de zaken die Gods verbondsvolk raken.

Ten tweede betekent deze ene overwinning niet dat alle problemen van de Joden nu voorbij zijn. Een snelle blik op de rest van het boek Esther toont hoeveel weg er nog moet afgelegd worden. Dit is volkomen realistisch. Soms verheugen we ons over beslissende momenten, maar zelfs die blijken gewoonlijk slechts stappen in een veel gecompliceerder onderneming.

Paulus geeft zijn afscheidsrede voor de oudsten van Efeze (Handelingen 20), maar hij is realistisch genoeg om de voortgaande gevaren te erkennen die de kerk nog wachten (Handelingen 20:29-31). We hebben net gezien hoe onder Nehemia de muur kon gebouwd worden rond Jeruzalem en hoe de voltooiing ervan als een succes mocht beschouwd worden, en hoe onder Ezra een opwekking uitbrak bij het opnieuw instellen van de oude feesten van het verbond – maar onmiddellijk wachtten er nieuwe uitdagingen en gevaren voor nieuwe compromissen, en moesten er harde beslissingen genomen worden.

Je zult het nooit anders meemaken. Satan neemt nooit vakantie. Op het moment dat we tevreden zijn in deze gevallen wereld, keren de gevaren terug – niet in het minst het gevaar van over-gelukkig zijn.

Bereid je voor op conflict, zonder twistziek te zijn; bereid je voor op de ‘goede strijd’ (2Tim.4:7), zonder strijdlustig te zijn. Het zal minstens je leven lang blijven duren.


Eigen vertaling van de overdenking bij 30 januari uit 'For the Love of God - Volume 2'. Dit is een dagboek door D.A. Carson, uitgegeven in 1999 door Crossway Books. Volumes van het dagboek kunnen in het Engels online gevolgd worden via de blog For the Love of God (The Gospel Coalition). For the Love of God volume II is beschikbaar in pdf-formaat voor gratis download via deze link naar For the Love of God Volume II. Met toestemming overgenomen van Crossway, de uitgeverstak van Good News Publishers, Wheaton, IL 60187, www.crossway.org Rechten Nederlandse vertaling: Jan Leplae – Niets van deze vertaling mag overgenomen worden zonder voorafgaandelijke schriftelijke toestemming.

'In diezelfde nacht was de slaap van de koning geweken' (Esth. 6)

Genesis 30; Markus 1; Esther 6; Romeinen 1

‘In diezelfde nacht was de slaap van de koning geweken’ (Esther 6:1). Wat een geweldig dramatische zin! Moeten we dit zien als toeval?

Zowel de Bijbel als de geschiedenis tonen ons talloze ‘toevalligheden’ die tot stand komen in de voorzienigheid van God en waarvan we de betekenis pas vatten wanneer we achterom kijken.

Zelfs in dit hoofdstuk kiest Haman die specifieke morgen om zichzelf vroeg aan te bieden aan het hof – om toelating te krijgen voor Mordechais terechtstelling dan nog! – en dit maakt van hem de man aan wie de koning die fatale vraag stelt (6:4-6). In de overdenking van 25 januari merkten we op dat de specifieke timing van het bezoek van Agrippa II aan Porcius Festus betekent dat Paulus niet anders kan dan zich op de keizer te beroepen – en dit brengt hem naar Rome.

Hetzelfde geldt wanneer Caesar Augustus meer dan een halve eeuw daarvoor in Gods voorzienigheid een volkstelling beveelt voor de Romeinse wereld, en dit bevel door de lokale voorschriften Jozef en Maria net op tijd naar Betlehem brengt voor de geboorte van Jezus. Zo wordt de bijbelse profetie vervuld dat de Messias geboren zou worden in Betlehem (Micha 5:2).

Ook de geschiedenis die helemaal buiten de canon valt biedt talloze omstandigheden waarin de allerkleinste aanpassing de loop van de gebeurtenissen veranderd zou hebben. Stel dat de Britten de codes van de ‘Enigma’ codeermachines niet hadden kunnen breken. Zou de Slag om Engeland (Battle of Britain) en zelfs Wereldoorlog II dan misschien een andere wending genomen hebben? Stel dat Hitler zijn pantsers niet had ingehouden bij Duinkerke, waar hij in plaats daarvan koos voor zijn vliegtuigen. Zouden 150.000 Britse soldaten dan gevangen genomen zijn of gedood, waardoor ook weer het aangezicht van de oorlog er anders zou hebben uitgezien?

Is het niet merkwaardig dat Hitlers Jodenvervolging enkele van de beste wetenschappers uit Duitsland dreef en naar de Verenigde Staten bracht? Had hij dit niet gedaan, is het dan niet goed mogelijk dat Hitler eerder een atoombom had uitgevonden dan Amerika? Hoe zou de geschiedenis van de voorbije vijftig jaar er dan hebben uitgezien?

Veronderstel dat Chroesjtsjov niet had geaarzeld in de Cubaanse rakettencrisis en een nucleair conflict was uitgebroken? In welke toestand zou de wereld zich dan vandaag bevinden? Veronderstel dat de kogel die op Kennedy werd gericht gemist had. Veronderstel dat de kogel die op Martin Luther King gericht werd gemist had. Veronderstel dat de kogel die de aartsbisschop wegnam in Sarajevo gemist had. Christenen kunnen onmogelijk geloven dat er van die gebeurtenissen waren, en van miljoenen andere, groot of klein, die buiten Gods controle vielen.

Zo bereidt het eerste vers van Esther 6 de lezer voor op de dramatische ontwikkelingen in dit hoofdstuk, terwijl het ons meteen onderdompelt in vele nuttige overdenkingen met betrekking tot de onnavolgbare wijsheid en bijzondere voorzienigheid van God.

Dan, aan het eind van het hoofdstuk, volgt een zin die nauwelijks minder dramatisch is: ‘Terwijl zij nog met hem spraken, kwamen de hovelingen des konings en zij brachten Haman ijlings naar het feestmaal dat Ester had aangericht’ (6:14).

Welk voordeel zouden lezers moeten halen uit de overdenking van dit keerpunt?


Eigen vertaling van de overdenking bij 29 januari uit 'For the Love of God - Volume 2'. Dit is een dagboek door D.A. Carson, uitgegeven in 1999 door Crossway Books. Volumes van het dagboek kunnen in het Engels online gevolgd worden via de blog For the Love of God (The Gospel Coalition). For the Love of God volume II is beschikbaar in pdf-formaat voor gratis download via deze link naar For the Love of God Volume II. Met toestemming overgenomen van Crossway, de uitgeverstak van Good News Publishers, Wheaton, IL 60187, www.crossway.org Rechten Nederlandse vertaling: Jan Leplae – Niets van deze vertaling mag overgenomen worden zonder voorafgaandelijke schriftelijke toestemming.

'Dit betekent allemaal niets voor mij zolang ik Mordechai, die Jood, in de Koningspoort zie zitten' (Esth. 5)

Genesis 29; Matteüs 28; Esther 5; Handelingen 28

Drie opmerkingen die voortspruiten uit Esther 5:

Ten eerste vraagt het tempo van het verhaal om een opmerking in verband met de cultuur. In onze cultuur zijn er veel omstandigheden waarin onmiddellijk beslissen vereist is. Dit geldt al evenzeer op kerkelijk vlak als in de politiek. We merken iets op dat volgens ons onrechtvaardig is en onmiddellijk grijpen we naar de telefoon, vuren we e-mails af, of hokken we bijeen over een kop koffie om de situatie te bespreken.

Natuurlijk vragen bepaalde situaties om snelheid. Steeds weerkerend uitstel is geen deugd. Maar heel wat situaties, en in het bijzonder wanneer het om menselijke relaties gaat, zouden baat hebben bij extra tijd, een trager tempo, een periode om na te denken.

We zagen al dat het nieuws over Hamans complot verspreid is doorheen het rijk. Daarom ging er heel wat tijd voorbij vooraleer Mordechai Esther benaderde en haar uitdaagde om te handelen. Zelfs dan stormde ze nog niet meteen tot in de tegenwoordigheid van de koning. Ze veroorloofde zich drie dagen van voorbereiding en gebed.

Nu bevindt ze zich in de tegenwoordigheid van de koning. Haar onbevoegde intrede werd aanvaard. Maar in plaats van meteen het probleem uit te leggen, nodigt ze rustig de koning en Haman uit voor een besloten banket. Wanneer ze daar aankomen verlaagt ze het tempo zelfs nog verder, en ze bouwt verwachting op door een vervolgbanket voor te stellen, waarop ze alles zal onthullen.

Ten tweede staat Haman voor een machtswellustige man. Hij is in hogere sferen omdat alleen de koning en hijzelf uitgenodigd zijn voor Esthers banket (5:9, 12). Zijn roem bestaat uit zijn rijkdom en zijn publieke verhoging boven de andere edelen (5:11). Het is voor hem niet genoeg om rijk en machtig te zijn; hij moet rijker en machtiger zijn dan anderen.

Ongetwijfeld zullen sommige lezers veronderstellen dat dergelijke verleidingen hen niet echt kunnen treffen, omdat ze geen toegang hebben tot de mate van rijkdom en macht die hen kwetsbaar zou maken. Dit is naïef. Kijk maar hoe vaak mensen, christen mensen, in de tegenwoordigheid van wat zij grootheid achten, immoreel worden, onwijs of makkelijk te manipuleren

Een van de grote deugden van ware heiligheid, een deugd die op onberispelijke wijze weerspiegeld wordt in de Heer Jezus, is het vermogen om op dezelfde manier om te gaan met zowel rijken als armen, of zowel sterken als zwakken. Let op voor zij die in hun nopjes zijn over rijkdom en macht en opscheppen over de machtige mensen die ze kennen. Hun geestelijke mentor is Haman.

Ten derde staat Haman voor een man die zich overgeleverd heeft aan haat. Al zijn sterktes en voordelen betekenen, ook naar hijzelf toegeeft, niets voor hem wanneer hij denkt aan Mordechai, ‘die Jood’ (5:13, NBV).

Het enige dat hem zijn verrukking kan teruggeven is het vooruitzicht van Mordechais dood (5:14). Hier vind je eigenliefde terug, het hart van alle zonde, sociaal op zijn dieptepunt: in haar bandeloze vorm, zweert ze dat ze de eerste zal zijn en wil ze de dood van iedereen die de vervulling van deze eed in de weg staat.


Eigen vertaling van de overdenking bij 28 januari uit 'For the Love of God - Volume 2'. Dit is een dagboek door D.A. Carson, uitgegeven in 1999 door Crossway Books. Volumes van het dagboek kunnen in het Engels online gevolgd worden via de blog For the Love of God (The Gospel Coalition). For the Love of God volume II is beschikbaar in pdf-formaat voor gratis download via deze link naar For the Love of God Volume II. Met toestemming overgenomen van Crossway, de uitgeverstak van Good News Publishers, Wheaton, IL 60187, www.crossway.org Rechten Nederlandse vertaling: Jan Leplae – Niets van deze vertaling mag overgenomen worden zonder voorafgaandelijke schriftelijke toestemming.

'Wie weet, of gij niet juist met het oog op deze tijd de koninklijke waardigheid verkregen hebt?' (Esth. 4)

Genesis 28; Matteüs 27; Esther 4; Handelingen 27

Door zijn verhalende eenvoud en kracht spreekt het boek Esther snel tot onze verbeelding. Hoewel we hier al drie hoofdstukken ver zijn in het boek, kunnen we toch nog van zowel zijn geur iets oppikken als van zijn boodschap, door na te denken over bepaalde elementen van Esther 4.

(1) Het boek leert ons zijn diepgaande theologische lessen via de vorm van zijn beknopte verhaal. Uitleggers laten nooit na op te merken dat het boek God niet eenmaal expliciet vermeldt. Niettemin zegt het heel wat over God en zijn voorzienigheid, over zijn bescherming voor zijn verbondsvolk (zelfs wanneer ze zich ver van het land bevinden en leren overleven tijdens de ballingschap en gedurende de verstrooiing), en over hun geloof in Hem, zelfs wanneer ze vreselijk bedreigd worden.

(2) Het boek leidt ons dus geleidelijk tot het overwegen van de vreemde omstandigheden die Esther tot opvolgster maken van koningin Vasthi, als de gemalin van koning Xerxes. Als dit punt door de onachtzame lezer over het hoofd wordt gezien, dan maakt het hoofdstuk dat we hier voor ons hebben het behoorlijk duidelijk voor iedereen, of je moet al heel kortzichtig zijn. ‘En wie weet, of gij niet juist met het oog op deze tijd de koninklijke waardigheid verkregen hebt?’ (4:14), vraagt Mordechai aan Esther via Hatak.

Mordechai verwijst hier niet naar een onpersoonlijk lot; hij is een toegewijde en vrome Jood. Maar de vorm van zijn uitspraak benadrukt Gods soevereine voorzienigheid; zelfs terwijl hij impliciet erkent dat de voorzienigheid moeilijk te doorgronden valt. Gods volk moet verantwoordelijk, wijs en strategisch handelen in het licht van de omstandigheden die rond hen spelen, in de wetenschap dat God alles bestuurt.

(3) Zelfs wanneer Mordechai rouwt en luid jammert wanneer hij Hamans complot ontdekt (4:1-3), toch laat hij zich niet gaan in fatalisme en al evenmin verliest hij zijn geloof. Nu hij tijd gehad heeft om na te denken over de vreselijke bedreiging voor zijn volk, komt hij tot de volgende conclusie (zoals hij die verwoordt tegen Esther): ‘als gij in deze tijd blijft zwijgen, dan zal er voor de Joden wel van andere zijde redding en uitkomst opdagen, maar gij en uws vaders huis zult omkomen’ (4:14).

Aangezien God trouw is aan zijn verbondsbeloften, kan Mordechai zich niet voorstellen dat Hij zou toestaan dat het volk van God wordt uitgeroeid.

(4) Trouw aan haar opvoeding door Mordechai drukt Esther tegelijkertijd vertrouwen uit in de levende God en vermijdt ze zich aan te matigen Gods plannen voor haar leven gemakkelijk te kunnen doorgronden. Ze weet dat God er is en dat Hij aanhoudend gebed hoort en verhoort. ‘Ga heen, vergader al de Joden die zich in Susan bevinden, en vast om mijnentwil: eet noch drinkt drie dagen, zo min des nachts als des daags. Ook ik en mijn dienaressen zullen op dezelfde wijze vasten (…); kom ik om, dan kom ik om’ (4:16). Terwijl ze vastbesloten is te doen wat goed is, erkent ze dat ze haar eigen toekomst niet kan zien en geeft ze zich over aan de genade van God.


Eigen vertaling van de overdenking bij 27 januari uit 'For the Love of God - Volume 2'. Dit is een dagboek door D.A. Carson, uitgegeven in 1999 door Crossway Books. Volumes van het dagboek kunnen in het Engels online gevolgd worden via de blog For the Love of God (The Gospel Coalition). For the Love of God volume II is beschikbaar in pdf-formaat voor gratis download via deze link naar For the Love of God Volume II. Met toestemming overgenomen van Crossway, de uitgeverstak van Good News Publishers, Wheaton, IL 60187, www.crossway.org Rechten Nederlandse vertaling: Jan Leplae – Niets van deze vertaling mag overgenomen worden zonder voorafgaandelijke schriftelijke toestemming.

Achter de coulissen regeert God (Mt. 26)

Genesis 27, Matteüs 26, Esther 3, Handelingen 26

Alle vier de hierboven vermelde gedeeltes uit het Bijbelleesrooster dragen bij tot het thema van de voorzienigheid van God.

In veel opzichten is Genesis 27 een triest en smerig verhaal. Eerder had Esau zijn geboorterecht veracht (25:34); nu werkt Jakob hem eruit via oplichterij.
Jakob wordt hierbij aangestuurd door zijn moeder Rebekka, die op die manier favoritisme vertoont onder haar kinderen en niet loyaal is tegenover haar echtgenoot. Esau barst in woede uit en neemt in het geheel geen verantwoordelijkheid voor zijn daden. Hij koestert zelfs zijn bitterheid en beraamt de moord op zijn broer. Het gezin dat de lijn van de belofte vormt brengt er niet veel van terecht.

Maar wie het gedeelte lezen binnen het verloop van het volledige boek herinneren zich dat God zelf aan Rebekka verklaard had, nog voor dat de tweeling geboren was, dat de oudste de jongere zou dienen (25:23).

Misschien is dat een van de redenen waarom ze handelde zoals ze deed: blijkbaar dacht ze dat God wel wat hulp kon gebruiken om zijn voorzegging te laten uitkomen, zelfs immorele hulp. Maar achter deze smerige en boze daden werkt God op mysterieuze wijze zijn plannen uit om de lijn van de belofte tot het doel te brengen dat Hij heeft bepaald.

Natuurlijk had God het zo kunnen beschikken dat Jakob als eerste werd geboren, als dit de man was waarvan Hij wilde dat hij de lijn zou verderzetten. In plaats daarvan wordt Esau als eerste geboren, maar is Jakob uitverkoren, als om duidelijk te maken dat de lijn wel belangrijk is, maar dat Gods soevereine ingrijpende uitverkiezing belangrijker is dan menselijke anciënniteit, dan louter eerstgeboorterecht.

In Matteüs 26 beramen de autoriteiten een smerig plan om samen het recht te buigen en een politiek probleem op te lossen; Judas, een van de intimi van Jezus, verkoopt zijn meester. Jezus doorstaat doodsangsten in Getsemane, Hij wordt gearresteerd en verraden met een kus; het Sanhedrin veroordeelt en mishandelt zijn gevangene; Petrus verloochent Jezus.

Maar wie kan eraan twijfelen, in het licht van het verloop van het boek, dat God soeverein de controle behoudt om het gewenste doel tot stand te brengen? Jezus zal zijn leven geven ‘als een losprijs voor velen’ (20:28), en alle falen, pijn en zonde in dit hoofdstuk monden uit in verlossing.

Het boek Esther vermeldt zelfs het woord 'God' niet. Maar ook hier stevent zelfs Hamans geplande grove en door de regering gesanctioneerde genocide af op Gods redding.

En Paulus (Handelingen 26) zou wellicht zijn vrijgesproken, had hij zich niet beroepen op Caesar - maar net dit beroep laat hem finaal toe om het evangelie te verkondigen tot in het hart van het Rijk.

Voorzienigheid is mysterieus. Ze mag nooit gebruikt worden om verkeerde daden te rechtvaardigen of om zonde goed te praten: Isaak en zijn familieleden zijn meer dan een beetje slordig, Judas is een bedrieglijke ellendeling, Haman is boosaardig, en het Romeinse hof dat Paulus vervolgt is meer dan een klein beetje corrupt.

Maar God regeert soeverein, achter de schermen, en Hij brengt heerlijkheid voort uit bloedvergieten en eer uit schande.


Eigen vertaling van de overdenking bij 26 januari uit 'For the Love of God - Volume 1'. Dit is een dagboek door D.A. Carson, uitgegeven in 1998 door Crossway Books. Volumes van het dagboek kunnen in het Engels online gevolgd worden via de blog For the Love of God (The Gospel Coalition). For the Love of God volume I is beschikbaar in pdf-formaat voor gratis download via deze link naar For the Love of God Volume I. Met toestemming overgenomen van Crossway, de uitgeverstak van Good News Publishers, Wheaton, IL 60187, www.crossway.org Rechten Nederlandse vertaling: Jan Leplae – Niets van deze vertaling mag overgenomen worden zonder voorafgaandelijke schriftelijke toestemming.

Tevreden? Gevaar terug! (Esth. 7)

Genesis 31; Markus 2; Esther 7; Romeinen 2

Zo wordt Haman gespiest (Esther 7). De details van hoe dit moment in het verhaal wordt bereikt getuigen tegelijk van de voorzienige hand van God en de verhalende kwaliteiten van de auteur van dit kleine boek. Esthers tweede tuinfeest laat Haman volledig ontmaskerd achter en zonder enige verdediging. Enkele minuten later struikelt hij over zichzelf op Esthers rustbank, smekend voor zijn leven, om slechts te ontdekken dat zijn daden door de woedende koning Xerxes geïnterpreteerd worden als een ernstige poging om de koningin te molesteren.

Bovendien wordt de vijftig el hoge paal die klaargezet was om Mordechai aan op te hangen – de Mordechai die Haman gedwongen eer diende te betuigen – nu de plaats waar hij zelf ter dood wordt gebracht. De man die een genocide wilde veroorzaken wordt gedood.

Terugblikkend is de operatie zo eenvoudig verlopen. Ondanks Mordechais bittere tranen, ondanks Esthers onzekerheid en haar oproep voor drie dagen van vasten en gebed, lijkt vanuit dit gezichtspunt het resultaat bijna onvermijdelijk.
Merk niettemin op:

Ten eerste kennen we in de meeste van de conflicten waar we in terechtkomen, zeker waar het gaat om conflicten rond het evangelie en het leven en de gezondheid van Gods volk, de uitkomst niet wanneer we onverschrokken ten strijde trekken. Die kennis is voorbehouden voor God alleen. Toch mag het christelijk geloof nooit verward worden met fatalisme; de tussenkomst van Mordechai en Esther vereiste zelfonderzoek, geloof, gebed en gehoorzaamheid.

Blikken we terug, dan was zelfs hun aanwezigheid aan het hof en aan de rand van het hof Gods voorbereiding, en zeker de uitkomst was een werk van God; maar nooit mag ons vertrouwen in Gods uiteindelijke overwinning zorgen voor verzwakking in onze eigen gepassioneerde betrokkenheid, onze voorbede en onze inzet bij de zaken die Gods verbondsvolk raken.

Ten tweede betekent deze ene overwinning niet dat alle problemen van de Joden nu voorbij zijn. Een snelle blik op de rest van het boek Esther toont hoeveel weg er nog moet afgelegd worden. Dit is volkomen realistisch. Soms verheugen we ons over beslissende momenten, maar zelfs die blijken gewoonlijk slechts stappen in een veel gecompliceerder onderneming.

Paulus geeft zijn afscheidsrede voor de oudsten van Efeze (Handelingen 20), maar hij is realistisch genoeg om de voortgaande gevaren te erkennen die de kerk nog wachten (Handelingen 20:29-31). We hebben net gezien hoe onder Nehemia de muur kon gebouwd worden rond Jeruzalem en hoe de voltooiing ervan als een succes mocht beschouwd worden, en hoe onder Ezra een opwekking uitbrak bij het opnieuw instellen van de oude feesten van het verbond – maar onmiddellijk wachtten er nieuwe uitdagingen en gevaren voor nieuwe compromissen, en moesten er harde beslissingen genomen worden.

Je zult het nooit anders meemaken. Satan neemt nooit vakantie. Op het moment dat we tevreden zijn in deze gevallen wereld, keren de gevaren terug – niet in het minst het gevaar van over-gelukkig zijn.

Bereid je voor op conflict, zonder twistziek te zijn; bereid je voor op de ‘goede strijd’ (2Tim.4:7), zonder strijdlustig te zijn. Het zal minstens je leven lang blijven duren.


Eigen vertaling van de overdenking bij 30 januari uit 'For the Love of God - Volume 2'. Dit is een dagboek door D.A. Carson, uitgegeven in 1999 door Crossway Books. Volumes van het dagboek kunnen in het Engels online gevolgd worden via de blog For the Love of God (The Gospel Coalition). For the Love of God volume II is beschikbaar in pdf-formaat voor gratis download via deze link naar For the Love of God Volume II. Met toestemming overgenomen van Crossway, de uitgeverstak van Good News Publishers, Wheaton, IL 60187, www.crossway.org Rechten Nederlandse vertaling: Jan Leplae – Niets van deze vertaling mag overgenomen worden zonder voorafgaandelijke schriftelijke toestemming.

'In diezelfde nacht was de slaap van de koning geweken' (Esth. 6)

Genesis 30; Markus 1; Esther 6; Romeinen 1

‘In diezelfde nacht was de slaap van de koning geweken’ (Esther 6:1). Wat een geweldig dramatische zin! Moeten we dit zien als toeval?

Zowel de Bijbel als de geschiedenis tonen ons talloze ‘toevalligheden’ die tot stand komen in de voorzienigheid van God en waarvan we de betekenis pas vatten wanneer we achterom kijken.

Zelfs in dit hoofdstuk kiest Haman die specifieke morgen om zichzelf vroeg aan te bieden aan het hof – om toelating te krijgen voor Mordechais terechtstelling dan nog! – en dit maakt van hem de man aan wie de koning die fatale vraag stelt (6:4-6). In de overdenking van 25 januari merkten we op dat de specifieke timing van het bezoek van Agrippa II aan Porcius Festus betekent dat Paulus niet anders kan dan zich op de keizer te beroepen – en dit brengt hem naar Rome.

Hetzelfde geldt wanneer Caesar Augustus meer dan een halve eeuw daarvoor in Gods voorzienigheid een volkstelling beveelt voor de Romeinse wereld, en dit bevel door de lokale voorschriften Jozef en Maria net op tijd naar Betlehem brengt voor de geboorte van Jezus. Zo wordt de bijbelse profetie vervuld dat de Messias geboren zou worden in Betlehem (Micha 5:2).

Ook de geschiedenis die helemaal buiten de canon valt biedt talloze omstandigheden waarin de allerkleinste aanpassing de loop van de gebeurtenissen veranderd zou hebben. Stel dat de Britten de codes van de ‘Enigma’ codeermachines niet hadden kunnen breken. Zou de Slag om Engeland (Battle of Britain) en zelfs Wereldoorlog II dan misschien een andere wending genomen hebben? Stel dat Hitler zijn pantsers niet had ingehouden bij Duinkerke, waar hij in plaats daarvan koos voor zijn vliegtuigen. Zouden 150.000 Britse soldaten dan gevangen genomen zijn of gedood, waardoor ook weer het aangezicht van de oorlog er anders zou hebben uitgezien?

Is het niet merkwaardig dat Hitlers Jodenvervolging enkele van de beste wetenschappers uit Duitsland dreef en naar de Verenigde Staten bracht? Had hij dit niet gedaan, is het dan niet goed mogelijk dat Hitler eerder een atoombom had uitgevonden dan Amerika? Hoe zou de geschiedenis van de voorbije vijftig jaar er dan hebben uitgezien?

Veronderstel dat Chroesjtsjov niet had geaarzeld in de Cubaanse rakettencrisis en een nucleair conflict was uitgebroken? In welke toestand zou de wereld zich dan vandaag bevinden? Veronderstel dat de kogel die op Kennedy werd gericht gemist had. Veronderstel dat de kogel die op Martin Luther King gericht werd gemist had. Veronderstel dat de kogel die de aartsbisschop wegnam in Sarajevo gemist had.

Christenen kunnen onmogelijk geloven dat er van die gebeurtenissen waren, en van miljoenen andere, groot of klein, die buiten Gods controle vielen.

Zo bereidt het eerste vers van Esther 6 de lezer voor op de dramatische ontwikkelingen in dit hoofdstuk, terwijl het ons meteen onderdompelt in vele nuttige overdenkingen met betrekking tot de onnavolgbare wijsheid en bijzondere voorzienigheid van God.

Dan, aan het eind van het hoofdstuk, volgt een zin die nauwelijks minder dramatisch is: ‘Terwijl zij nog met hem spraken, kwamen de hovelingen des konings en zij brachten Haman ijlings naar het feestmaal dat Ester had aangericht’ (6:14).
Welk voordeel zouden lezers moeten halen uit de overdenking van dit keerpunt?


Eigen vertaling van de overdenking bij 29 januari uit 'For the Love of God - Volume 2'. Dit is een dagboek door D.A. Carson, uitgegeven in 1999 door Crossway Books. Volumes van het dagboek kunnen in het Engels online gevolgd worden via de blog For the Love of God (The Gospel Coalition). For the Love of God volume II is beschikbaar in pdf-formaat voor gratis download via deze link naar For the Love of God Volume II. Met toestemming overgenomen van Crossway, de uitgeverstak van Good News Publishers, Wheaton, IL 60187, www.crossway.org Rechten Nederlandse vertaling: Jan Leplae – Niets van deze vertaling mag overgenomen worden zonder voorafgaandelijke schriftelijke toestemming.

'Dit betekent allemaal niets voor mij zolang ik Mordechai, die Jood, in de Koningspoort zie zitten' (Esth. 5)

Genesis 29; Matteüs 28; Esther 5; Handelingen 28

Drie opmerkingen die voortspruiten uit Esther 5:

Ten eerste vraagt het tempo van het verhaal om een opmerking in verband met de cultuur. In onze cultuur zijn er veel omstandigheden waarin onmiddellijk beslissen vereist is. Dit geldt al evenzeer op kerkelijk vlak als in de politiek. We merken iets op dat volgens ons onrechtvaardig is en onmiddellijk grijpen we naar de telefoon, vuren we e-mails af, of hokken we bijeen over een kop koffie om de situatie te bespreken.

Natuurlijk vragen bepaalde situaties om snelheid. Steeds weerkerend uitstel is geen deugd. Maar heel wat situaties, en in het bijzonder wanneer het om menselijke relaties gaat, zouden baat hebben bij extra tijd, een trager tempo, een periode om na te denken.

We zagen al dat het nieuws over Hamans complot verspreid is doorheen het rijk. Daarom ging er heel wat tijd voorbij vooraleer Mordechai Esther benaderde en haar uitdaagde om te handelen. Zelfs dan stormde ze nog niet meteen tot in de tegenwoordigheid van de koning. Ze veroorloofde zich drie dagen van voorbereiding en gebed.

Nu bevindt ze zich in de tegenwoordigheid van de koning. Haar onbevoegde intrede werd aanvaard. Maar in plaats van meteen het probleem uit te leggen, nodigt ze rustig de koning en Haman uit voor een besloten banket. Wanneer ze daar aankomen verlaagt ze het tempo zelfs nog verder, en ze bouwt verwachting op door een vervolgbanket voor te stellen, waarop ze alles zal onthullen.

Ten tweede staat Haman voor een machtswellustige man. Hij is in hogere sferen omdat alleen de koning en hijzelf uitgenodigd zijn voor Esthers banket (5:9, 12). Zijn roem bestaat uit zijn rijkdom en zijn publieke verhoging boven de andere edelen (5:11). Het is voor hem niet genoeg om rijk en machtig te zijn; hij moet rijker en machtiger zijn dan anderen.

Ongetwijfeld zullen sommige lezers veronderstellen dat dergelijke verleidingen hen niet echt kunnen treffen, omdat ze geen toegang hebben tot de mate van rijkdom en macht die hen kwetsbaar zou maken. Dit is naïef. Kijk maar hoe vaak mensen, christen mensen, in de tegenwoordigheid van wat zij grootheid achten, immoreel worden, onwijs of makkelijk te manipuleren

Een van de grote deugden van ware heiligheid, een deugd die op onberispelijke wijze weerspiegeld wordt in de Heer Jezus, is het vermogen om op dezelfde manier om te gaan met zowel rijken als armen, of zowel sterken als zwakken. Let op voor zij die in hun nopjes zijn over rijkdom en macht en opscheppen over de machtige mensen die ze kennen. Hun geestelijke mentor is Haman.

Ten derde staat Haman voor een man die zich overgeleverd heeft aan haat. Al zijn sterktes en voordelen betekenen, ook naar hijzelf toegeeft, niets voor hem wanneer hij denkt aan Mordechai, ‘die Jood’ (5:13, NBV).

Het enige dat hem zijn verrukking kan teruggeven is het vooruitzicht van Mordechais dood (5:14). Hier vind je eigenliefde terug, het hart van alle zonde, sociaal op zijn dieptepunt: in zijn bandeloze vorm, zweert ze dat ze de eerste zal zijn en wil ze de dood van iedereen die de vervulling van deze eed in de weg staat.


Eigen vertaling van de overdenking bij 28 januari uit 'For the Love of God - Volume 2'. Dit is een dagboek door D.A. Carson, uitgegeven in 1999 door Crossway Books. Volumes van het dagboek kunnen in het Engels online gevolgd worden via de blog For the Love of God (The Gospel Coalition). For the Love of God volume II is beschikbaar in pdf-formaat voor gratis download via deze link naar For the Love of God Volume II. Met toestemming overgenomen van Crossway, de uitgeverstak van Good News Publishers, Wheaton, IL 60187, www.crossway.org Rechten Nederlandse vertaling: Jan Leplae – Niets van deze vertaling mag overgenomen worden zonder voorafgaandelijke schriftelijke toestemming.

'Wie weet, of gij niet juist met het oog op deze tijd de koninklijke waardigheid verkregen hebt?' (Esth. 4)

Genesis 28; Matteüs 27; Esther 4; Handelingen 27

Door zijn verhalende eenvoud en kracht spreekt het boek Esther snel tot onze verbeelding. Hoewel we hier al drie hoofdstukken ver zijn in het boek, kunnen we toch nog van zowel zijn geur iets oppikken als van zijn boodschap, door na te denken over bepaalde elementen van Esther 4.

(1) Het boek leert ons zijn diepgaande theologische lessen via de vorm van zijn beknopte verhaal. Commentatoren laten nooit na op te merken dat het boek God niet eenmaal expliciet vermeldt. Niettemin zegt het heel wat over God en zijn voorzienigheid, over zijn bescherming voor zijn verbondsvolk (zelfs wanneer ze zich ver van het land bevinden en leren overleven tijdens de ballingschap en gedurende de verstrooiing), en over hun geloof in Hem, zelfs wanneer ze vreselijk bedreigd worden.

(2) Het boek leidt ons dus geleidelijk tot het overwegen van de vreemde omstandigheden die Esther tot opvolgster maken van koningin Vasthi, als de gemalin van koning Xerxes. Als dit punt door de onachtzame lezer over het hoofd wordt gezien, dan maakt het hoofdstuk dat we hier voor ons hebben het behoorlijk duidelijk voor iedereen, of je moet al heel kortzichtig zijn. ‘En wie weet, of gij niet juist met het oog op deze tijd de koninklijke waardigheid verkregen hebt?’ (4:14), vraagt Mordechai aan Esther via Hatak.

Mordechai verwijst hier niet naar een onpersoonlijk lot; hij is een toegewijde en vrome Jood. Maar de vorm van zijn uitspraak benadrukt Gods soevereine voorzienigheid; zelfs terwijl hij impliciet erkent dat de voorzienigheid moeilijk te doorgronden valt. Gods volk moet verantwoordelijk, wijs en strategisch handelen in het licht van de omstandigheden die rond hen spelen, in de wetenschap dat God alles bestuurt.

(3) Zelfs wanneer Mordechai rouwt en luid jammert wanneer hij Hamans complot ontdekt (4:1-3), toch laat hij zich niet gaan in fatalisme en al evenmin verliest hij zijn geloof. Nu hij tijd gehad heeft om na te denken over de vreselijke bedreiging voor zijn volk, komt hij tot de volgende conclusie (zoals hij die verwoordt tegen Esther): ‘als gij in deze tijd blijft zwijgen, dan zal er voor de Joden wel van andere zijde redding en uitkomst opdagen, maar gij en uws vaders huis zult omkomen’ (4:14).

Aangezien God trouw is aan zijn verbondsbeloften, kan Mordechai zich niet voorstellen dat Hij zou toestaan dat het volk van God uitgeroeid wordt.

(4) Trouw aan haar opvoeding door Mordechai drukt Esther tegelijkertijd vertrouwen uit in de levende God en vermijdt ze zich aan te matigen Gods plannen voor haar leven gemakkelijk te kunnen doorgronden. Ze weet dat God er is en dat Hij aanhoudend gebed hoort en verhoort. ‘Ga heen, vergader al de Joden die zich in Susan bevinden, en vast om mijnentwil: eet noch drinkt drie dagen, zo min des nachts als des daags. Ook ik en mijn dienaressen zullen op dezelfde wijze vasten (…); kom ik om, dan kom ik om’ (4:16). Terwijl ze vastbesloten is te doen wat goed is, erkent ze dat ze haar eigen toekomst niet kan zien en geeft ze zich over aan de genade van God.


Eigen vertaling van de overdenking bij 27 januari uit 'For the Love of God - Volume 2'. Dit is een dagboek door D.A. Carson, uitgegeven in 1999 door Crossway Books. Volumes van het dagboek kunnen in het Engels online gevolgd worden via de blog For the Love of God (The Gospel Coalition). For the Love of God volume II is beschikbaar in pdf-formaat voor gratis download via deze link naar For the Love of God Volume II. Met toestemming overgenomen van Crossway, de uitgeverstak van Good News Publishers, Wheaton, IL 60187, www.crossway.org Rechten Nederlandse vertaling: Jan Leplae – Niets van deze vertaling mag overgenomen worden zonder voorafgaandelijke schriftelijke toestemming.

Achter de coulissen regeert God (Mt. 26)

Genesis 27, Mattheüs 26, Esther 3, Handelingen 26

De vier bovenstaande gedeeltes uit het bijbelleesrooster dragen bij tot het thema van Gods voorzienigheid.
In veel opzichten is Genesis 27 een triest en smerig verhaal. Eerder had Esau zijn geboorterecht veracht (25:34); nu licht Jakob hem op. Jakob wordt hierbij aangestuurd door zijn moeder Rebekka, die op die manier favoritisme vertoont onder haar kinderen en niet loyaal is tegenover haar echtgenoot. Esau barst in woede uit en neemt in het geheel geen verantwoordelijkheid voor zijn daden. Meer, hij koestert zijn bitterheid en gaat plannen maken om zijn broer te vermoorden. Het gezin dat de lijn van de belofte vormt brengt er niet veel van terecht.

Maar wie het gedeelte leest volgens de lijn van het volledige boek herinnert zich dat God zelf aan Rebekka verklaard had, nog voor dat de tweeling geboren was, dat de oudste de jongere zou dienen (25:23). Dit is misschien een van de redenen waarom ze handelde zoals ze deed: mogelijk dacht ze dat God wel wat hulp kon gebruiken in het laten uitkomen van zijn voorspelling, zelfs immorele hulp. Maar achter deze slinkse en boze daden volvoert God in het verborgen zijn plannen om de lijn van de belofte op het punt te brengen dat Hij heeft bepaald. Natuurlijk had God het zo kunnen beschikken dat Jakob als eerste werd geboren, als Hij had gewild dat deze man de lijn zou verderzetten. In plaats daarvan wordt Esau als eerste geboren en is Jakob uitverkoren, als om duidelijk te maken dat de lijn wel belangrijk is, maar Gods soevereine ingrijpende uitverkiezing belangrijker is dan menselijke anciënniteit, dan louter het feit van eerstgeboorte.

In Mattheüs 26 zweren de autoriteiten op een vuile manier samen om het recht te buigen en een politiek probleem op te lossen. Judas, een van de intimi van Jezus, verkoopt zijn meester. Jezus doorstaat doodsangsten in Getsemane, Hij wordt gearresteerd en verraden met een kus. Het Sanhedrin veroordeelt en mishandelt zijn gevangene en Petrus verloochent Jezus. Maar wie kan eraan twijfelen, in het licht van het verloop van het boek, dat God soeverein de controle behoudt om zijn plannen te volvoeren? Jezus zal zijn leven geven ‘als een losprijs voor velen’ (20:28). En alle falen, pijn en zonde in dit hoofdstuk monden uit in verlossing.

Het boek Esther vermeldt zelfs het woord ‘God’ niet. Maar ook hier leidt zelfs Hamans geplande grove volkerenmoord, met toelating van de regering, naar Gods redding. En Paulus (Handelingen 26) ware wellicht vrijgesproken, had hij zich niet beroepen op Caesar. Maar precies dit feit zal hem uiteindelijk in staat stellen om het evangelie te verkondigen tot in het hart van het Rijk.

Voorzienigheid is ondoorgrondelijk. Ze mag nooit gebruikt worden om verkeerde daden te rechtvaardigen of om zonde goed te praten: Isaak en zijn familieleden zijn meer dan een beetje slordig, Judas is een bedrieglijke ellendeling, Haman is boosaardig, en het Romeinse gerecht waar Paulus moet terechtstaan is meer dan een klein beetje corrupt. Maar achter de coulissen regeert God soeverein en brengt Hij heerlijkheid voort uit bloedvergieten en eer uit schaamte.


Eigen vertaling van de overdenking bij 26 januari uit 'For the Love of God - Volume 1'. Dit is een dagboek door D.A. Carson, uitgegeven bij IVP in 1998. Dit dagboek kan in het Engels online gevolgd worden via de blog For the Love of God (The Gospel Coalition) of is beschikbaar in pdf-formaat voor gratis download via deze link naar For the Love of God Volume I.